Στην Η.Ν. Κάσο βρέθηκαν 20 περίπου καταξιωμένοι διεθνολόγοι από τις 4 έως τις 6 Σεπτεμβρίου όπου έλαβε χώρα το συμπόσιο με τίτλο «Διεθνές Δίκαιο και Διεθνής Πολιτική στην Ανατολική Μεσόγειο: Ζητήματα, τριβές, προοπτικές σε καιρό δυστοπίας».
Το εν λόγω συμπόσιο διοργανώθηκε για πρώτη φορά στην Η.Ν. Κάσο από το Κέντρο Διεθνούς Δικαίου και Διπλωματίας για την υποστήριξη του Δήμου Ηρωικής Νήσου Κάσου .
Διακεκριμένοι ομιλητές από τον χώρο της επιστήμης, της διπλωματίας, της πολιτικής και της δημόσιας ζωής συμμετέχουν με μια πλούσια θεματολογία: Δίκαιο της Θάλασσας, Ανατολική Μεσόγειος, ασφάλεια, διεθνείς κρίσεις, μεταναστευτικές ροές, εξωτερικά σύνορα και ο ρόλος της Ελλάδας στη σύγχρονη διεθνή συγκυρία.
Το τέταρτο μέρος του συμποσίου που αφορούσε συζήτηση στρογγυλής τραπέζης με θέμα : « Η Ελλάδα πριν από την 81η Γενική Συνέλευση Ηνωμένων Εθνών ήταν αφιερωμένο στην μνήμη του Κασιώτη καθηγητή – διεθνολόγου Μανώλη Ιωάννου . Στις εργασίες παραβρέθηκε η σύζυγος και συγγενείς του από το νησί .
Ο Δήμαρχος της Η.Ν. Κάσου στην Αρχή του Συμποσίου έκανε τον παρακάτω χαιρετισμό τοποθέτηση σε σχεση με την Κάσο και το Διεθνές Δίκαιο :
« Με ιδιαίτερη χαρά σας καλωσορίζω στην Ηρωική Νήσο Κάσο, εκ μέρους του Δήμου και των κατοίκων της.
Θα ήθελα, καταρχάς, να ευχαριστήσω θερμά τον Πρόεδρο του Κέντρου Διεθνούς Δικαίου και Διπλωματίας για την πρωτοβουλία και την επιλογή της Κάσου ως τόπου διεξαγωγής αυτού του ιδιαίτερα σημαντικού Συμποσίου.
Θερμές ευχαριστίες, επίσης, απευθύνω σε όλους τους διακεκριμένους συμμετέχοντες, ακαδημαϊκούς, νομικούς, διπλωμάτες, ερευνητές και ανθρώπους της διεθνούς πολιτικής, που επιλέξατε να έρθετε μέχρι εδώ, στην εσχατιά της Ελλάδας, για να συζητήσετε ζητήματα που αφορούν όχι μόνο την περιοχή μας, αλλά και το μέλλον της ευρύτερης Ανατολικής Μεσογείου.
Η επιλογή της Κάσου για ένα Συμπόσιο με αυτό το αντικείμενο έχει, κατά την άποψή μου, έναν ιδιαίτερο συμβολισμό.
Η Κάσος δεν είναι ένας τόπος μακριά από τα γεγονότα.
Είναι ένας τόπος μέσα στα γεγονότα.
Βρίσκεται στο σταυροδρόμι Ελλάδας, Κύπρου και Μέσης Ανατολής, σε μια θαλάσσια περιοχή όπου συναντώνται ιστορία, γεωπολιτική, διεθνές δίκαιο και εθνικά συμφέροντα.
Η ακριτικότητα της Κάσου δεν αποτελεί μόνο ένα γεωγραφικό χαρακτηριστικό. Είναι μια πραγματικότητα που απαιτεί από την Πολιτεία, αλλά και από την ίδια την Ευρώπη, να αντιλαμβάνονται ότι τα ακριτικά νησιά δεν βρίσκονται στην «άκρη» της Ελλάδας.
Βρίσκονται στην πρώτη γραμμή της Ελλάδας και της Ευρώπης.
Και ίσως δεν υπάρχει πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα από όσα συνέβησαν στην περιοχή μας κατά τη διάρκεια των ερευνών και των εργασιών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ.
Το περιστατικό που εκτυλίχθηκε τότε στη θαλάσσια περιοχή της Κάσου, με την παρουσία και την κινητοποίηση τουρκικών πολεμικών πλοίων, ανέδειξε με τον πλέον εμφατικό τρόπο ότι ζητήματα τα οποία μπορεί να φαίνονται τεχνικά ή οικονομικά —όπως μια υποθαλάσσια ηλεκτρική διασύνδεση— μπορούν να αποκτήσουν μέσα σε λίγες ώρες σαφή γεωπολιτική και στρατηγική διάσταση.
Και αυτό συνέβη εδώ.
Στα νερά της Κάσου.
Για εμάς τους κατοίκους των ακριτικών νησιών, λοιπόν, η συζήτηση για το Διεθνές Δίκαιο και τη Διεθνή Πολιτική δεν είναι θεωρητική.
Είναι καθημερινότητα.
Είναι η πραγματικότητα που αφορά τα θαλάσσια σύνορα, τα χωρικά ύδατα, την υφαλοκρηπίδα και την ΑΟΖ, τις θαλάσσιες ζώνες, τα ναυτικά μίλια, τις διεθνείς συμφωνίες, αλλά και τις προσπάθειες δημιουργίας τετελεσμένων ή «γκρίζων ζωνών».
Είναι η πραγματικότητα που διαμορφώνεται από τα λεγόμενα τουρκολιβυκά μνημόνια, από τις διαφορετικές προσεγγίσεις και ερμηνείες του Διεθνούς Δικαίου, αλλά και από τις ευρύτερες γεωπολιτικές ανακατατάξεις που συντελούνται στην περιοχή.
Και όλα αυτά συμβαίνουν σε μια Ανατολική Μεσόγειο που βρίσκεται σήμερα αντιμέτωπη με μια εξαιρετικά δύσκολη συγκυρία.
Πόλεμοι και συγκρούσεις, ενεργειακοί ανταγωνισμοί, μεταναστευτικές και προσφυγικές ροές, έντονη διπλωματική κινητικότητα, στρατιωτικές εντάσεις και μια διαρκής προσπάθεια επανακαθορισμού ισορροπιών δημιουργούν ένα περιβάλλον που δικαιολογεί απολύτως τον χαρακτηρισμό «καιρός δυστοπίας».
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, το μεγάλο ζητούμενο δεν μπορεί να είναι άλλο από την ειρήνη, τη σταθερότητα και τον σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου.
Για εμάς στην Κάσο, η προσήλωση στο Διεθνές Δίκαιο δεν είναι απλώς μια νομική ή ακαδημαϊκή θέση.
Είναι προϋπόθεση ειρήνης.
Είναι προϋπόθεση ασφάλειας.
Και είναι προϋπόθεση για να μπορούν οι άνθρωποι που ζουν στα ακριτικά νησιά να αισθάνονται ότι η Πολιτεία είναι παρούσα και ότι τα σύνορα της πατρίδας μας δεν είναι απλώς γραμμές στον χάρτη, αλλά ζωντανός χώρος στον οποίο άνθρωποι εργάζονται, δημιουργούν, μεγαλώνουν τα παιδιά τους και επιμένουν να παραμένουν στον τόπο τους.
Γι’ αυτό και θεωρώ ιδιαίτερα σημαντικό το γεγονός ότι ένα Συμπόσιο αυτού του επιπέδου πραγματοποιείται στην Κάσο.
Γιατί η επιστημονική γνώση και η ακαδημαϊκή συζήτηση συναντούν εδώ την ίδια την πραγματικότητα.
Και εύχομαι οι εργασίες του Συμποσίου να είναι ουσιαστικές, γόνιμες και παραγωγικές.
Πάνω απ’ όλα, όμως, εύχομαι η «Δήλωση της Κάσου», που θα προκύψει από τις εργασίες σας, να μην αποτελέσει απλώς το συμπέρασμα μιας σημαντικής επιστημονικής συνάντησης.
Να αποτελέσει αφετηρία.
Αφετηρία ενός ευρύτερου διαλόγου.
Ενός διαλόγου που θα στηρίζεται στο Διεθνές Δίκαιο, στον αμοιβαίο σεβασμό, στην ειρηνική επίλυση των διαφορών και στην ανάγκη να μετατρέψουμε την Ανατολική Μεσόγειο από χώρο εντάσεων και ανταγωνισμών σε χώρο συνεργασίας, σταθερότητας και ειρήνης.
Αυτό είναι το μήνυμα που θα ήθελε να στείλει σήμερα η Κάσος.
Ένα μήνυμα που ξεκινά από ένα μικρό ακριτικό νησί, αλλά φιλοδοξεί να ταξιδέψει πολύ μακρύτερα.
Σας καλωσορίζω και πάλι στην Ηρωική Νήσο Κάσο και σας εύχομαι ολόψυχα καλή επιτυχία στις εργασίες του Συμποσίου.
Και εύχομαι η Κάσος, στο τέλος αυτής της συνάντησης, να μην είναι απλώς ο τόπος όπου συναντηθήκαμε.
Να είναι ο τόπος από τον οποίο ξεκίνησε ένας διάλογος»
